Wielokrotnie w swoich wypowiedziach podkreślał Pan, że pracownicy są najważniejsi w realizacji zadań Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Jak obecnie wygląda sytuacja osób zatrudnionych w Wodach Polskich?
 
W naszym gospodarstwie jest zatrudnionych ponad 6 tys. osób. W strukturach Wód Polskich jest 11  regionalnych zarządów gospodarki wodnej oraz zarząd krajowy, 50 Zarządów Zlewni oraz 330 Nadzorów Wodnych. Zatrudniamy pracowników biurowych, specjalistów i pracowników zespołów wsparcia technicznego dbających o liczne obiekty hydrotechniczne rozsiane po całym kraju. 

W 2019 roku, po raz pierwszy od kilkunastu lat udało się nam się, pracownikom zatrudnionym w gospodarce wodnej podnieść wynagrodzenia. Wraz z pochodnymi wynagrodzenia zwiększyły średnio o 700 zł (brutto). Szczególnie uwzględniono pracowników najmniej zarabiających.  Cały czas planujemy kolejne podwyżki – i przede wszystkim – wprowadzenie regulaminu nagradzania. Cały czas trwają rozmowy ze związkami zawodowymi na ten temat. 

Warto tu zaznaczyć, że od momentu powstania Wód Polskich, czyli od 2018 roku kadra zarządzająca ma zarobki na stałym poziomie i nie otrzymała żadnych podwyżek. Pensje dyrektorów w Wodach Polskich wahają się obecnie pomiędzy 8 a 11 tys. brutto. Wynagrodzenie na  stanowiskach Prezes i Zastępca Prezesa PGW Wody Polskie ustalane jest na podstawie Ustawy (z 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi zgodnie z zapisami art. 8 pkt. 1 ustawy) na poziomie nie przekraczającym sześciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w czwartym kwartale roku poprzedniego, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Obecnie szczególnie zależy nam na zapewnieniu konkurencyjnych – w stosunku do rynkowych – stawek wynagrodzenia dla kadry menadżerskiej i specjalistów, ponieważ w Wodach Polskich są one niższe od rynkowych.  Zależy nam na profesjonalizacji, a jest to związane z odpowiednim wynagrodzeniem kadr. Jest to jedno z ważniejszych zadań, przed którym stoimy w skali wszystkich jednostek Wód Polskich, w całym kraju.

Niedawno zainwestowali państwo także w sprzęt, który poprawi komfort pracy. Proszę zdradzić kilka szczegółów.

Sprawna realizacja zadań wiąże się  koniecznością użycia specjalistycznego sprzętu. Obecnie, z uwagi na konieczność różnego typu działań m.in. związanych z przeciwdziałaniem powodzi i suszy, Wody Polskie poszerzają park maszyn, m.in. o koparki i ciągniki oraz prowadzą wymianę środków transportu przeznaczonych do prac w terenie. Sprzęt m.in. specjalistyczne samochody są niezbędne Zespołom Wsparcia Technicznego oraz Zespołom Obiektów Hydrotechnicznych do obsługi 32 tysięcy obiektów hydrotechnicznych rozsianych po całym kraju, w trudno dostępnych miejscach. Planowany jest zakup samochodów typu: BUS - doka, KOMBIVAN, VAN 4X4 oraz przyczepy transportowe. Obecnie zdecydowana większość używanych przez Wody Polskie samochodów ma ponad 10 lat, a połowa ma nawet więcej niż 15 lat. Wiele z tych aut jest mocno wyeksploatowanych i podatnych na częste awarie. Wymianie podlegać będą samochody z lat 80. i 90. ubiegłego wieku, takich marek jak np.: FSO Polonez, Fiat Panda, Opel-Corsa, Jelcz, Liaz, Star, Żuk. 

W pierwszej kolejności zostaną doposażone jednostki Wód Polskich, które wcześniej nie posiadały specjalistycznych pojazdów. W ramach toczącego się obecnie postępowania przewidziana jest też dostawa osprzętu do posiadanych przez Wody Polskie maszyn: kosiarki bijakowe i tylno-boczne, ładowacze czołowe, osprzęt do koparek, itp. Zaplanowany został również zakup jednostek pływających wraz z osprzętem, jednostki specjalistyczne, w tym płaskodenne jednostki pływające z osprzętem do pomiaru batymetrii, łodzie koszące, specjalistyczne jednostki do prac bagrowniczych. PGW Wody Polskie realizują różnorodne prace o charakterze utrzymaniowym i zabezpieczającym. Bieżące zadania w terenie nasze ekipy wykonują z użyciem sprzętu takiego, jak np. kosiarki spalinowe, piły łańcuchowe, rębaki spalinowe, itp. Narzędzia są wykorzystywane do m.in. do konserwacji wałów przeciwpowodziowych, usuwania zakrzaczeń, likwidacji zatorów na rzekach, itp. 

Wody Polskie użytkują także sprzęt niezbędny do utrzymania i obsługi szlaków wodnych. Posiadają również flotę, m.in. łodzie patrolowe i lodołamacze. Jednostki pływające zapewniają bezpieczną i sprawną obsługę śródlądowych dróg wodnych, a jednostki specjalistyczne – pogłębiarki, refulery, łodzie koszące – przeznaczone będą do przywracania parametrów żeglowności oraz poprawy bezpieczeństwa na śródlądowych drogach wodnych.

Centra Operacyjne Ochrony Przeciwpowodziowej Wód Polskich wspomagane będą systemem informatycznym do zarządzania obiektami hydrotechnicznymi Wód Polskich położonymi w dorzeczu Odry i Wisły na południu kraju. Wody Polskie realizują również działania planistyczne, prowadzą pomiary i analizy. Część zadań, jak np. opracowanie i obsługa map zagrożenia i ryzyka powodziowego i innych tego typu narzędzi informatycznych, wymaga korzystania ze specjalistycznego sprzętu IT. W Wodach Polskich wykorzystywany jest również sprzęt specjalistyczny GIS, wykorzystany do fotogrametrii, pomiarów geodezyjnych, kontroli stanu technicznego oraz wizji lokalnych w miejscach niedostępnych lub w trakcie wezbrań/powodzi, a odbiorniki wykorzystywane są do geolokalizacji/ewidencjonowania urządzeń wodnych, granic działek, przeprowadzania kontroli gospodarowania wodami.

Wody Polskie mimo panującej pandemii utrzymały tempo realizacji zadań i podejmują kolejne. Mamy ambicje, aby stać się jednym z najważniejszych inwestorów wśród podmiotów publicznych. Obecnie prowadzimy szereg inwestycji związanych z gospodarką wodną, bezpieczeństwem powodziowym oraz z żeglugą. Nasze gospodarstwo realizuje zadania na łączną kwotę ponad 20 mld zł.

Jakiego rodzaju są inwestycje Wód Polskich? Które z nich są priorytetowe?

Zawsze na pierwszym miejscu stoi bezpieczeństwo mieszkańców, dlatego przede wszystkim skupiamy się na działaniach w zakresie ochrony przed powodzią i suszą. Jak ważne jest to zadanie, mogliśmy się o tym przekonać w październiku ubiegłego roku, gdy po raz pierwszy zadział zbiornik przeciwpowodziowy Racibórz Dolny. Zbiornik został oddany do użytku w czerwcu, a już 3 miesiące później ochronił przed powodzią blisko 100 tys. osób, jak również uniknąć strat materialnych spowodowanych przez zalanie zagrożonych terenów m.in. w woj. śląskim, opolskim i dolnośląskim.  Zbiornik Racibórz Dolny jest obecnie największym obiektem hydrotechnicznym w Polsce, zapewnia bezpieczeństwo powodziowe dla przeszło 2 mln osób. Zbiornik jest w stanie zredukować falę powodziową o skali porównywalnej do katastrofalnej fali z 1997 roku. ma pojemność 185 mln  m. sześc. Został uruchomiony w październiku 2020 roku, podczas wezbrania na Odrze.

Wody Polskie zajmują się ochroną przeciwpowodziową. W jakim stopniu jesteśmy zabezpieczeni przed żywiołem?

Wody Polskie pracują nad stworzeniem kompleksowego systemu ochrony przeciwpowodziowej na Odrze oraz Wiśle. Projekt Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry (POPDO) i Projekt ochrony przeciwpowodziowej w dorzeczu Odry i Wisły (POPDOW) są finansowane z wielu źródeł, m.in. funduszy Banku Światowego, Banku Rozwoju Rady Europy i KE. Celem tych inwestycji jest łagodzenie fali powodziowej i zmniejszanie zagrożenia powodziowego. Oszacowano, że tereny znajdujące się w bliskości proponowanych zadań i działań zamieszkane są przez 15,1 mln osób.

W ramach kwoty 2 miliardów zł realizowana jest m.in. budowa wałów przeciwpowodziowych na  Środkowej i Dolnej Odrze (we Wrocławiu, Nowej Soli i Wężyskach-Chlebowo) oraz Górnej Wiśle (Sandomierz i Kraków). Budowany jest suchy zbiornik w Raciborzu oraz 4 poldery w Kotlinie Kłodzkiej. W realizacji jest m.in. ochrona miasta Słubice i Krosna Odrzańskiego. Planowane są prace modernizacyjne zabudowy regulacyjnej w wybranych miejscach limitujących na swobodnie płynącym odcinku Odry. Zaplanowana jest budowa bazy dla lodołamaczy oraz udrożnienie przekopu Klucz-Ustowo (do ich przemieszczania się) i poprawa przepływu wód powodziowych z Jeziora Dąbie. Realizowana jest również budowa centrów operacyjnych koordynujących działania przeciwpowodziowe dla rejonu Górnej i Środkowej Odry (we Wrocławiu) i Górnej Wisły (w Krakowie), łącznie zabezpieczających ponad 271 tys. ha obszarów zagrożenia powodziowego. 

Na Odrze swobodnie płynącej kluczowa dla bezpieczeństwa przeciwpowodziowego jest likwidacja miejsc zatorogennych, które sprzyjają powstawaniu tzw. powodzi zatorowych, charakterystycznych dla dużych rzek. Dlatego też modernizacja istniejącej infrastruktury, budowa nowej oraz ochrona przeciwlodowa są kluczowe dla poprawy bezpieczeństwa powodziowego na Odrze. Poprawi to również warunki pracy dla lodołamaczy, które najskuteczniej walczą z powodziami zatorowymi. W tym roku konieczne było prowadzenie akcja lodołamania na Wiśle, ze względu na ryzyko pojawienia się zatorów i zimowych powodzi m.in. na wysokości Kępa Polska. To pokazuje, że trzeba być przygotowanym na wszelkie zagrożenie. Zwiększenie ochrony przeciwpowodziowej to jedno z priorytetowych zadań Wód Polskich. Wody Polskie obecnie opracowują aktualizację planów zarządzania ryzykiem powodziowym, w ramach projektu Stop powodzi. W związku z tym Minister Infrastruktury ogłosił konsultacje społeczne, które dotyczą 138 zadań mających zwiększyć bezpieczeństwo powodziowe. Konsultacje potrwają do czerwca 2021 roku. Zapraszamy wszystkich zainteresowanych, informacje są na stronie projektu Stop powodzi.

Jakie największe wyzwania stoją przed Wodami Polskimi w 2021 r.?

Największym wyzwaniem na początku roku z pewnością będzie podjęcie najlepszych dla mieszkańców decyzji związanych z wysokością taryf za wodę i ścieki. Będziemy też kontynuować program przeciwdziałania skutkom suszy i projekt Stop Powodzi. Będziemy również kontynuować uruchomiony w 2020 roku Program kształtowania zasobów wodnych na terenach rolniczych, który pozwolił ograniczyć skutki suszy i zwiększyć retencję. Wyremontowaliśmy wiele jazów, które wymagały modernizacji. W tym roku zamierzamy je uzbrajać w urządzenia przepławkowe, aby nie były przeszkodą dla ryb. Planujemy również realizację kolejnych inwestycji przeciwpowodziowych, szczególnie na Ziemi Kłodzkiej, Podkarpaciu, ale też w Małopolsce i na Mazowszu. Chcemy stworzyć również ośrodki wsparcia technicznego wyposażone w odpowiedni sprzęt, tak aby fachowcy mogli prowadzić na bieżąco prace utrzymaniowe w różnych miejscach kraju. Jako główny podmiot odpowiedzialny za gospodarkę wodną w naszym kraju, położymy nacisk na monitoring wód, w tym nakładanie i egzekwowanie mandatów za nieprawidłowości w użytkowaniu dobra wspólnego, jakim są wody. Co do samej organizacji pracy – na pewno będziemy przeprowadzać więcej szkoleń dla pracowników oraz zatrudniać kolejnych. 

Dziękuję za rozmowę.