Co musisz wiedzieć:

• Polacy są niemal równo podzieleni w ocenie sposobu finansowania zbrojeń – nieznacznie więcej osób wskazuje propozycję rządu niż prezydenta.
• Opinie różnią się w zależności od wieku – młodsi częściej popierają rozwiązanie prezydenta, starsi skłaniają się ku propozycji rządu.
• Oceny są silnie powiązane z preferencjami politycznymi, a istotna część badanych nadal nie ma wyrobionego zdania.

Propozycja rządu Donalda Tuska

Pytanie pierwsze: "Czy słyszał(a) Pan(i) o propozycji rządu Donalda Tuska, aby finansować zakupy uzbrojenia z europejskiego funduszu SAFE?" (Podstawa: wszyscy badani). 76,5% Polaków słyszało o propozycji rządu, natomiast 23,5% nie słyszało bądź nie potrafi sobie tego przypomnieć. O tej propozycji słyszało 86,1% mężczyzn, natomiast już tylko 67,5% kobiet.

Wszystkie osoby, które słyszały o propozycji rządowej, zostały zapytane o ocenę tej propozycji: Pytanie drugie: ''Czy uważa Pan(i), że ta propozycja rządu Donalda Tuska jest dla Polski dobra, czy raczej zła?'' (podstawa: osoby, które słyszały o tej propozycji). 44,9% Polaków, którzy słyszeli o tej propozycji, uznaje ją jako dobrą dla Polski, natomiast 39% jako złą. Dobre oceny tej propozycji przeważają zarówno w grupie mężczyzn, jak i kobiet. Natomiast w grupach wiekowych daje się zauważyć znaczące zróżnicowanie. Osoby w wieku od 18 do 44 lat o wiele bardziej oceniają tę propozycję jako złą dla Polski niż jako dobrą, natomiast osoby w wieki od 45 do 74 lat odwrotnie.

Przykładowo, w podgrupie osób w wieku o 35 do 44 lat proporcja ocen pozytywnych (dobra dla Polski) do negatywnych (zła dla Polski) to 34,7% do 47,9%. Z drugiej strony dla osób w wieku od 55 do 64 lat propozycja rządowa jako dobra dla Polski jest oceniana przez 57,6%, a jako zła przez 29,5% Polaków.

Propozycja prezydenta Karola Nawrockiego

Pytanie trzecie: ''Czy słyszał(a) Pan(i) o propozycji Prezydenta (Polski SAFE 0%) Karola Nawrockiego, aby finansować zakupy uzbrojenia ze środków Narodowego Banku Polskiego?'' (Podstawa: wszyscy badani). O propozycji prezydenta słyszało 69,9% Polaków, wśród mężczyzn wskaźnik ten wynosi 80,3%, natomiast wśród kobiet 60,2%.

Wszyscy, którzy słyszeli o propozycji prezydenta, zostali poproszeni o jej ocenę, podobnie jak w przypadku propozycji rządu: Pytanie czwarte: ''Czy uważa Pan(i), że ta propozycja Prezydenta Karola Nawrockiego jest dla Polski dobra, czy raczej zła?'' (podstawa: osoby, które słyszały o tej propozycji). W ocenie propozycji prezydenta przeważają opinie negatywne (jest zła dla Polski), różnica pomiędzy ocenami to 3,8%. W porównaniu do oceny propozycji rządowej więcej osób nie potrafi dokonać oceny propozycji prezydenta (20% nie wie, nie ma zdania na ten temat). W przypadku tej propozycji znacząca jest różnica opinii pomiędzy kobietami i mężczyznami. Wśród kobiet przewaga ocen negatywnych wobec propozycji prezydenta to 8,1%, wśród mężczyzn ta sama różnica wynosi już tylko 0,5%. 

W grupach wiekowych sytuacja jest dokładnie odwrotna w porównaniu z ocenami propozycji rządowej. Osoby w wieku od 18 do 44 lat są znacząco bardziej przychylne propozycji prezydenta, podczas gdy osoby w wieku od 45 do 74 lat oceniają ją bardziej negatywnie. 

Porównanie propozycji rządu i propozycji prezydenta

Respondentów, którzy słyszeli zarówno o propozycji rządu oraz propozycji prezydenta, zapytaliśmy o to, która z nich jest dla Polski lepsza.

Pytanie piąte: ''Biorąc pod uwagę wszystko, co słyszał(a) Pan(i) o obydwu propozycjach finansowania zakupów uzbrojenia, to która z nich jest Pana(i) zdaniem lepsza dla Polski?'' (podstawa: osoby, które słyszały o obydwu propozycjach). 44,6% Polaków wobec 42,2% uważa, że propozycja rządu jest lepsza od propozycji prezydenta. Różnica nie jest duża i wynosi jedynie 2,4%. W tym przypadku opinie mężczyzn i kobiet nieznacznie się różnią. Wśród kobiet przeważają opinie przychylne  propozycji rządowej (44,4% wobec 38% kobiet oceniających propozycję prezydenta jako lepszą). Wśród mężczyzn opinie przychylne propozycji prezydenta są nieznacznie wyższe (45,4% wobec 43,8% tych, którzy preferują propozycję rządu). W grupach wiekowych obserwujemy zależności identyczne, jak te opisane powyżej – młodzi (18–44 lata) skłaniają się ku propozycji prezydenta, natomiast starsi (45–74 lata) do propozycji rządu.

Opinie przychylne danej propozycji finansowania są mocno powiązane z poparciem dla określonego obozu politycznego. Propozycja rządowa cieszy się poparciem 84,7% osób, które w wyborach prezydenckich 2025 głosowały na Rafała Trzaskowskiego. Program prezydencki natomiast popiera 84,4% osób, które głosowały na Karola Nawrockiego. Różnica w ocenach obu propozycji dostrzegalna jest również w podziale regionalnym. Mieszkańcy województw zachodniej i północno-zachodniej części Polski uznają za lepszą propozycję rządową. Mieszkańcy Polski wschodniej i południowej skłaniają się ku propozycji prezydenta. 13,2% Polaków nie jest w stanie określić swojego zdania na ten temat lub ma zdanie zupełnie inne.

[Notka metodologiczna: Omnibus Online (IMAS International), 13–19. Marzec 2026, n=1000, sondaż CAWI na reprezentatywnej próbie Polaków od 18 do74 lat (w oparciu o pięć cech demograficznych wg GUS). Więcej informacji można uzyskać na: www.imas.pl]

Komentarz IMAS

Opinie przychylne danej propozycji finansowania są mocno powiązane z poparciem dla określonego obozu politycznego. Propozycja rządowa cieszy się poparciem 84,7% osób, które w wyborach prezydenckich 2025 głosowały na Rafała Trzaskowskiego. Program prezydencki natomiast popiera 84,4% osób, które głosowały na Karola Nawrockiego.

Różnica w ocenach obu propozycji dostrzegalna jest również w podziale regionalnym. Mieszkańcy województw zachodniej i północno-zachodniej części Polski uznają za lepszą propozycję rządową. Mieszkańcy Polski wschodniej i południowej skłaniają się ku propozycji prezydenta.

Komentarz socjologa Marcina Palade

Wynik sondażu pokazuje, że większość Polaków słyszała o SAFE w wersji europejskiej i polskiej, czyli prezydenckiej. Zbliżony poziom wskazań popierających jedno lub drugie rozwiązanie pokrywa się z podziałami na scenie politycznej na osi rządzący centrolew – centroprawica okołoprezydencka w twardych elektoratach obu stron politycznego sporu.

Najistotniejsze jest jednak to, że w przedziale 10–20 proc. znajdują się ci, którzy nie mają zdania. I to ich przekonanie przez obóz Tuska lub obóz Nawrockiego, w kwestii SAFE i kolejnych spornych tematach, których do wyborów 2027 nie zabraknie, będzie istotne z punku widzenia znalezienia odpowiedzi, kto będzie rządził Polską za półtora roku

– mówi nam poproszony o komentarz socjolog Marcin Palade.

Inne sondaże dotyczące SAFE

Rośnie liczba przeciwników unijnego programu pożyczek na obronność SAFE – wynika z badania opinii publicznej opublikowanego przez CBOS 16 marca. Według tego badania 43 proc. respondentów uznało, że unijna pożyczka na zbrojenia byłaby korzystna dla Polski. Przeciwnego zdania było 39 proc. badanych. Jeszcze kilka dni wcześniej ta sama pracownia opublikowała wyniki badania dotyczącego udziału Polski w programie SAFE. Wówczas poparcie deklarowało 52 proc. ankietowanych, a sprzeciw wyrażało 35 proc. Oznacza to, że w krótkim czasie zmalała liczba zwolenników programu, a przybyło jego przeciwników.

Jeszcze wcześniej, według sondażu IBRiS opublikowanego 25 lutego, czyli jeszcze przed ogłoszeniem weta wobec propozycji rządowej przez prezydenta RP Karola Nawrockiego, 58,4 proc. respondentów uważało, że ustawa o SAFE powinna zostać podpisana. Przeciwnego zdania było 29,8 proc. badanych. 11,8 proc. ankietowanych nie ma w tej sprawie wyrobionej opinii.