Starożytna Nicea - stolica myśli chrześcijańskiej z bazyliką św. Neofita, zatopioną świątynią

W 1700. rocznicę Soboru Nicejskiego Papież Leon XIV przybył do İzniku, dawnej Nicei, by zatrzymać się przy pozostałościach antycznej bazyliki św. Neofita. To miejsce, w którym historia i wiara zbiegają się w jednym punkcie, stała się przestrzenią spotkania Ojca Świętego z patriarchą Konstantynopola Bartłomiejem I.
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita / EPA/ALESSANDRO DI MEO Dostawca: PAP/EPA

Co musisz wiedzieć: 

  • Od 27 listopada do 30 listopada br. Leon XIV odbywa są  pierwszą podróż apostolską do Turcji, ważną rolę odgrywają tu spotkania i wspólne modlitwy papieża z patriarchą ekumenicznym Bartłomiejem I;
  • W piątek, 28 listopada, Papież i Patriarcha Konstantynopola Bartłomiej I wspólnie odwiedzili Iznik (dawną Niceę) i uczcili 1700. rocznicę soboru nicejskiego;
  • İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody;
  • Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo.

 

Miasto ukształtowane przez jezioro

İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody. Układ dawnych bram porządkował ruch w mieście, a ponad sto wież strzegło pięciokilometrowego muru. Jezioro pełniło zarazem funkcję przeszkody i drogi, otwierając dostęp do szlaków prowadzących ku Morzu Marmara.

 

Miejsce dwóch soborów

Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo, a w 787 roku lokalna Hagia Sophia stała się miejscem soboru nicejskiego II, który położył kres ikonoklazmowi. Dziedzictwo tych wydarzeń przenika tkankę miasta i pamięć Kościoła.

 

Bazylika św. Neofita

Zatopiona świątynia, odkryta w 2014 r. na zdjęciach lotniczych, powstała około 390 roku w miejscu związanym z męczeństwem św. Neofita. Trójnawowy plan (41,32m długości i 18,61m szerokości) oraz absyda półkolista wewnątrz i kanciasta z zewnątrz odpowiadają architekturze późnej starożytności. Badania wskazują na obecność martyrium oraz U-kształtnej struktury uznanej za baptysterium – dzięki odnalezionemu kanałowi wodnemu i analizie warstw osadów.

 

Katastrofa i podwodne struktury

Po trzęsieniu ziemi w 740 r. bazylika runęła. Późniejsze podnoszenie się poziomu jeziora paradoksalnie zachowało jej struktury. Od 2015 roku, mimo trudnych warunków, archeologia podwodna dokumentuje mury, posadzki i elementy liturgiczne. Odkryto liczne pochówki oraz monety potwierdzające późnoantyczną datę budowli. Znalezione groby dzieci i ślady możliwego sanktuarium Apolla tworzą złożony obraz kultu i historii. Źródła późnobizantyńskie wspominają o „kościele Ojców” poza murami Nicei – a charakterystyka odkrytej świątyni odpowiada temu opisowi.

 

Znaczenie papieskiej wizyty

W miejscu, gdzie świadectwo wczesnochrześcijańskiego kultu „wyrasta” z jeziora, Papież Leon XIV spotkał patriarchę Bartłomieja I. Archeologia, pamięć soborów i świadectwo męczenników tworzą szczególną przestrzeń wspólnej modlitwy Ojca Świętego i patriarchy Konstantynopola. W tym kontekście papieska wizyta staje się gestem powrotu do źródeł Nicei.

Karol Darmoros


 

POLECANE
Bykownia - „czwarty Katyń” tylko u nas
Bykownia - „czwarty Katyń”

Bykownia to miejsce, w którym historia zbrodni katyńskiej odsłania swoje kolejne, długo ukrywane warstwy. Na przedmieściach Kijowa spoczywają tysiące ofiar NKWD, w tym ponad 3,5 tys. Polaków z tzw. ukraińskiej listy katyńskiej. Artykuł przypomina, jak powstawał polski cmentarz wojskowy, dlaczego budził sprzeciw Ukraińców i jak przez dekady próbowano zacierać ślady sowieckiej zbrodni.

Burza po finale „Jeden z dziesięciu”. Widzowie zniesmaczeni Wiadomości
Burza po finale „Jeden z dziesięciu”. Widzowie zniesmaczeni

Finał 152. edycji „Jeden z dziesięciu”, wyemitowany w czwartek 27 listopada, na długo zapadnie widzom w pamięć. Choć program prowadzony przez Tadeusza Sznuka od ponad dwóch dekad cieszy się ogromną sympatią widzów, tym razem wielu z nich poczuło wyraźny niesmak.

Pewne zwycięstwo Polek na mundialu Wiadomości
Pewne zwycięstwo Polek na mundialu

Polska pokonała w holenderskim 's-Hertogenbosch Chiny 36:20 (15:12) w swoim pierwszym meczu podczas mistrzostw świata piłkarek ręcznych, których współorganizatorami są Holandia i Niemcy. W innym spotkaniu grupy F rundy wstępnej broniąca tytułu Francja zagra wieczorem z Tunezją.

Tȟašúŋke Witkó: Intelektualny potworek z Białego Domu tylko u nas
Tȟašúŋke Witkó: Intelektualny potworek z Białego Domu

Wiem, że moi Wspaniali Czytelnicy są ludźmi dyskretnymi, dlatego nie zawaham się zdradzić Państwu pewnego sekretu. Otóż, od wielu tygodni jestem w głębokim, merytorycznym sporze z mym pryncypałem redakcyjnym, niejakim Krysztopą Cezarym

Nie żyje aktor polskich seriali Wiadomości
Nie żyje aktor polskich seriali

W wieku 94 lat zmarł Stanisław Sparażyński - aktor znany zarówno z wielu ról teatralnych, jak i z występów w popularnych polskich serialach. Smutną wiadomość przekazał warszawski oddział Związku Artystów Scen Polskich, którego Sparażyński był długoletnim członkiem.

Polska wynosi pięć satelitów na orbitę. Historyczny start Falcona 9 z ostatniej chwili
Polska wynosi pięć satelitów na orbitę. Historyczny start Falcona 9

W piątek wieczorem polskiego czasu rakieta Falcon 9 firmy SpaceX rozpoczęła misję Transporter-15. Na jej pokładzie znalazł się wyjątkowy dla Polski zestaw urządzeń. Na orbitę trafiło aż pięć satelitów z naszego kraju, w tym pierwszy satelita wojskowy w historii - MikroSAR.

Kaczyński: USA jedynym realnym gwarantem bezpieczeństwa Europy Wiadomości
Kaczyński: USA jedynym realnym gwarantem bezpieczeństwa Europy

Amerykanie są trudnym sojusznikiem, ale tylko oni są w stanie powstrzymywać Rosję - mówił prezes PiS Jarosław Kaczyński w piątek w Lublinie. Skrytykował Unię Europejską, która jego zdaniem łamie prawo, jest „nośnikiem imperialnych ambicji" kilku państw i narzuca ideologię.

Bezczynność rządu Tuska ws. Polaków więzionych w Rosji i na Białorusi tylko u nas
Bezczynność rządu Tuska ws. Polaków więzionych w Rosji i na Białorusi

Dlaczego część Polaków wciąż pozostaje w rosyjskich i białoruskich więzieniach, mimo głośnych wymian więźniów w ostatnich latach? Artykuł analizuje najważniejsze przypadki zatrzymań – od Mariana Radzajewskiego po Grzegorza Gawła – oraz działania polskiej dyplomacji, próbując wyjaśnić, dlaczego nie doczekali się powrotu do kraju.

Prognoza pogody na weekend. Oto co nas czeka Wiadomości
Prognoza pogody na weekend. Oto co nas czeka

W weekend należy spodziewać się opadów marznącego deszczu i mżawki, które miejscami powodować będą gołoledź. W trakcie nocy prognozowane są także gęste mgły, ograniczające widzialność do 200 m - przekazała PAP synoptyk IMGW Anna Gryczman.

Nowe amerykańskie raporty klasyfikują aborcję jako naruszenie praw człowieka Wiadomości
Nowe amerykańskie raporty klasyfikują aborcję jako naruszenie praw człowieka

Amerykański Departament Stanu zapowiada największą od lat zmianę w corocznych raportach o prawach człowieka. Po raz pierwszy dokumenty będą wskazywać naruszenia dotyczące finansowania aborcji, procedur transpłciowych u osób niepełnoletnich oraz cenzurę słowa. Decyzja wywołała furię organizacji lewicowych i entuzjazm środowisk pro-life.

REKLAMA

Starożytna Nicea - stolica myśli chrześcijańskiej z bazyliką św. Neofita, zatopioną świątynią

W 1700. rocznicę Soboru Nicejskiego Papież Leon XIV przybył do İzniku, dawnej Nicei, by zatrzymać się przy pozostałościach antycznej bazyliki św. Neofita. To miejsce, w którym historia i wiara zbiegają się w jednym punkcie, stała się przestrzenią spotkania Ojca Świętego z patriarchą Konstantynopola Bartłomiejem I.
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita
Obchody rocznicowe w Izniku (Nicei) przy ruinach bazyliki św. Neofita / EPA/ALESSANDRO DI MEO Dostawca: PAP/EPA

Co musisz wiedzieć: 

  • Od 27 listopada do 30 listopada br. Leon XIV odbywa są  pierwszą podróż apostolską do Turcji, ważną rolę odgrywają tu spotkania i wspólne modlitwy papieża z patriarchą ekumenicznym Bartłomiejem I;
  • W piątek, 28 listopada, Papież i Patriarcha Konstantynopola Bartłomiej I wspólnie odwiedzili Iznik (dawną Niceę) i uczcili 1700. rocznicę soboru nicejskiego;
  • İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody;
  • Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo.

 

Miasto ukształtowane przez jezioro

İznik leży na wschodnim brzegu jeziora o tej samej nazwie, z fragmentami murów miasta wyrastającymi wprost z wody. Układ dawnych bram porządkował ruch w mieście, a ponad sto wież strzegło pięciokilometrowego muru. Jezioro pełniło zarazem funkcję przeszkody i drogi, otwierając dostęp do szlaków prowadzących ku Morzu Marmara.

 

Miejsce dwóch soborów

Starożytna Nicea była stolicą chrześcijańskiej myśli. W 325 roku to właśnie tu sobór nicejski I sformułował tekst Credo, a w 787 roku lokalna Hagia Sophia stała się miejscem soboru nicejskiego II, który położył kres ikonoklazmowi. Dziedzictwo tych wydarzeń przenika tkankę miasta i pamięć Kościoła.

 

Bazylika św. Neofita

Zatopiona świątynia, odkryta w 2014 r. na zdjęciach lotniczych, powstała około 390 roku w miejscu związanym z męczeństwem św. Neofita. Trójnawowy plan (41,32m długości i 18,61m szerokości) oraz absyda półkolista wewnątrz i kanciasta z zewnątrz odpowiadają architekturze późnej starożytności. Badania wskazują na obecność martyrium oraz U-kształtnej struktury uznanej za baptysterium – dzięki odnalezionemu kanałowi wodnemu i analizie warstw osadów.

 

Katastrofa i podwodne struktury

Po trzęsieniu ziemi w 740 r. bazylika runęła. Późniejsze podnoszenie się poziomu jeziora paradoksalnie zachowało jej struktury. Od 2015 roku, mimo trudnych warunków, archeologia podwodna dokumentuje mury, posadzki i elementy liturgiczne. Odkryto liczne pochówki oraz monety potwierdzające późnoantyczną datę budowli. Znalezione groby dzieci i ślady możliwego sanktuarium Apolla tworzą złożony obraz kultu i historii. Źródła późnobizantyńskie wspominają o „kościele Ojców” poza murami Nicei – a charakterystyka odkrytej świątyni odpowiada temu opisowi.

 

Znaczenie papieskiej wizyty

W miejscu, gdzie świadectwo wczesnochrześcijańskiego kultu „wyrasta” z jeziora, Papież Leon XIV spotkał patriarchę Bartłomieja I. Archeologia, pamięć soborów i świadectwo męczenników tworzą szczególną przestrzeń wspólnej modlitwy Ojca Świętego i patriarchy Konstantynopola. W tym kontekście papieska wizyta staje się gestem powrotu do źródeł Nicei.

Karol Darmoros



 

Polecane